In de voedingsmiddelen- en farmaceutische industrie ligt de nadruk vooral op microbiologische risico’s, chemische residuen en het binnendringen van vreemde voorwerpen. Zo kunnen bijvoorbeeld kunststofonderdelen tijdens de productie, verwerking of verpakking in de producten terechtkomen – bijvoorbeeld door beschadigde gereedschappen, machineonderdelen, afdichtingen of verpakkingsmaterialen. In tegenstelling tot Metaal zijn conventionele kunststofonderdelen doorgaans niet op te sporen met de huidige metaaldetectoren.
Toenemend belang voor kwaliteitsmanagement
Op het officiële portaal lebensmittelwarnung.de werden in 2025 alleen al voor Duitsland in totaal 323 terugroepmeldingen gepubliceerd, waarvan 291 betrekking hadden op levensmiddelen. Het stijgende aantal betekent niet noodzakelijkerwijs dat producten onveiliger worden. Het toont ook aan dat controles, detectiemethoden en de openbare terugroeppraktijk consequenter zijn geworden. Voor fabrikanten blijft het beheer van vreemde voorwerpen niettemin een belangrijk economisch en aansprakelijkheidsgerelateerd onderwerp.
Directe en indirecte kosten van een terugroepactie
Volgens de Amerikaanse Food and Drug Administration bedragen de gemiddelde kosten van een grootschalige terugroepactie van levensmiddelen ongeveer 9,5 miljoen euro. Allianz gaf in de jaren 2010 nog een bedrag van ongeveer 8 miljoen euro op. Tot de directe kosten behoren het terugnemen, het transport, de opslag, het controleren en het vernietigen van de betrokken partijen, terugbetalingen, extra personeel en de externe communicatie. Daarbij komen nog mogelijke productiestops en vervangende aankopen.
Op de lange termijn kunnen de indirecte gevolgen nog ernstiger zijn: aangetast vertrouwen in het merk, omzetverlies, verstoorde relaties met handelspartners, extra audits, hogere verzekerings- en kwaliteitskosten en een mogelijk verlies van marktaandeel. Ook oorzaakanalyses en procesaanpassingen vergen aanzienlijke middelen. De waarde van de goederen uit de betreffende partij vormt daarom vaak slechts een klein deel van de totale schade.
Mogelijke gevolgen voor de gezondheid
De schade krijgt een extra dimensie wanneer de gezondheid van mensen daadwerkelijk wordt aangetast. Bij levensmiddelen staan verwondingen aan de mond, keel of het spijsverteringskanaal en verstikkingsgevaar op de voorgrond. Vaak gaat het om een hele partij, die zo snel mogelijk uit de handel moet worden genomen.
In de farmaceutische industrie gelden nog strengere eisen op het gebied van zuiverheid, steriliteit en de afwezigheid van deeltjes. Vreemde deeltjes in injectie- en infuusvloeistoffen zijn bijzonder kritiek, omdat ze rechtstreeks in de bloedbaan terecht kunnen komen.
Recente gevallen met levensmiddelen
In juli 2025 heeft Danone U.S. alle YoCrunch-yoghurtvarianten die op de markt waren teruggeroepen. Er waren meldingen binnengekomen van doorzichtige stukjes plastic in de apart verpakte toppings, deels met scherpe randen en met een lengte van 7 tot 25 millimeter, die een verstikkings- of verwondingsgevaar vormden.
Begin januari 2026 vond in Duitsland een terugroepactie plaats van diepgevroren K-Classic-spinazie bij Kaufland: in de betreffende partij kon de aanwezigheid van plastic vreemde voorwerpen niet worden uitgesloten.
In juni 2026 heeft Rügenwalder Mühle verschillende partijen van haar veganistische Mühlen Cordon Bleus teruggeroepen. Sommige producten konden doorzichtige plasticdeeltjes bevatten. De betrokken producten waren in heel Duitsland en gedeeltelijk ook in Oostenrijk en Zwitserland verkocht.
Actuele zaken in de farmaceutische sector
B. Braun heeft in augustus 2025 twee partijen infuusvloeistoffen teruggeroepen vanwege zichtbare deeltjes. In april 2026 volgde nog een terugroepactie van Ringer-oplossing. De daarin aangetroffen deeltjes werden geïdentificeerd als cellulose en stearaten met geringe anorganische bestanddelen. Dergelijke vreemde deeltjes kunnen onder andere vaatverstoppingen, ontstekingen of orgaanschade veroorzaken. De gevallen hadden niet specifiek betrekking op Kunststof, maar laten wel zien hoe ernstig fysieke verontreinigingen in de farmaceutische sector worden beoordeeld.
Bescherming van de productie en het personeel door middel van geschikt gereedschap
Het voorkomen van vreemde voorwerpen in gevoelige sectoren kan alleen worden bereikt via een holistische aanpak die het gehele productieproces tot en met de levering omvat. Een van de vele taken is de selectie en controle van alle arbeidsmiddelen. Het is bijvoorbeeld zinvol om vast te leggen welke gereedschappen verplicht moeten worden gebruikt, de uitgifte en teruggave ervan te documenteren, regelmatige visuele inspecties uit te voeren, te zorgen voor een veilige opslag en een eenduidige toewijzing. De eigen detectoren en sensoren van het bedrijf moeten bovendien zijn afgestemd op het betreffende product, de lijnsnelheid en de kleinste betrouwbaar detecteerbare onderdeelgrootte.
Als het gaat om snijwerkzaamheden in de productiesector, wordt het gebruik van volledig metaaldetecteerbare snijgereedschappen aanbevolen. Als men kiest voor het gebruik van veiligheidsmessen, kan niet alleen de productiebeveiliging maar ook de arbeidsveiligheid worden geoptimaliseerd.
Volgens de Duitse wettelijke ongevallenverzekering vinden er namelijk alleen al in Duitsland nog steeds ongeveer 34.200 snijongevallen met messen per jaar plaats, met een gemiddelde verzuimduur van meer dan zeven dagen. Ook daartegen kunnen veiligheidsmessen bescherming bieden.
MDP-snijgereedschappen van MARTOR
De MDP-veiligheidsmessen van MARTOR, de marktleider uit Solingen, zijn geheel of gedeeltelijk vervaardigd uit hoogwaardige, metaaldetecteerbare kunststof. De blauwe kleur, die vooral in de voedingssector vrij ongebruikelijk is, draagt bij aan de visuele herkenbaarheid. De metalen handgrepen zijn roestvrij en ongelakt, de mesjes zijn eveneens roestvrij. Verloren onderdelen kunnen – afhankelijk van de detector, de kalibratie ervan en de betreffende productomgeving – betrouwbaar als vreemde voorwerpen worden gedetecteerd en uit het productieproces worden gefilterd, voordat ze samen met de goederen het bedrijf verlaten. Veiligheidstechnieken zoals het terugtrekken van het mesje of het veilig verborgen mesje verminderen tegelijkertijd snijwonden en schade aan de goederen.
De MDP-veiligheidsmessen van MARTOR voldoen aan de eisen van de verordeningen EG 1935/2004 en EU 10/2011 en zijn geschikt voor direct contact met levensmiddelen. Dit is na te lezen in de conformiteitsverklaring die MARTOR op zijn website heeft geplaatst.
Gravures op het mesheft, zoals MARTOR die aanbiedt, verbeteren de traceerbaarheid van de arbeidsmiddelen. Met de MDP-testkaarten van MARTOR, die Kunststof teststukjes van 2,5 tot 8 millimeter bevatten, kunnen detectoren onder praktijkomstandigheden worden gecontroleerd en nauwkeurig worden afgesteld.
De metaaldetecteerbare veiligheidsmessen van MARTOR vormen geen vervanging voor een uitgebreid HACCP-, GMP- of vreemde-voorwerpenbeleid. Ze vullen echter een belangrijke leemte op door bescherming tegen verontreiniging, traceerbaarheid en arbeidsveiligheid te combineren in één controleerbaar werkinstrument.
